Mới cập nhật
Friday, 26/08/2016 | 16:00 Chia sẻ trên  Hỏi đáp về bệnh gà (P1) trên zozoha Chia sẻ trên  Hỏi đáp về bệnh gà (P1) trên zozoha Chia sẻ trên  Hỏi đáp về bệnh gà (P1) trên zozoha

Hỏi đáp về bệnh gà (P1)

Qua năm tháng, nhiều người gửi [cho tôi] những câu hỏi liên quan đến gà của họ. Những câu hỏi này đều có ích bởi chúng buộc tôi phải đào sâu vào những lãnh vực mà mình vốn không quen hoặc không gặp phải trong nhiều năm trời.

Những câu hỏi và trả lời dưới đây bao trùm một chủ đề rộng lớn, tôi nghĩ bạn sẽ thấy chúng thú vị, và có lẽ có một vài điều mà bạn muốn biết nhưng ngại hỏi, sẽ được đề cập trong những trang sau!


CÂU HỎI 1: Một vài con gà của tôi uống rất nhiều nước. Chúng sẽ uống đến cả gallon [3.78 lít] mỗi ngày nếu tôi châm nước liên tục. Nguyên nhân gây ra việc này?
TRẢ LỜI: Loại vi khuẩn lây nhiễm cho gà của bạn là Salmonella [gây bệnh thương hàn], khuẩn này gây ra kích thích đường tiêu hóa và cách duy nhất để gà có thể làm dịu nó là uống thật nhiều nước. Cách điều trị là hòa Nitrofurazone vào nước uống trong năm ngày. Rồi vào ngày thứ sáu, hòa Neomycin vào nước uống trong mười ngày kế tiếp.

CÂU HỎI 2: Một vài con gà của tôi đã đổ bệnh được vài tuần và tôi điều trị cho chúng bằng thuốc [kháng sinh] vốn dường như có tác dụng, nhưng bây giờ chúng thải ra rất nhiều thức ăn còn nguyên.
TRẢ LỜI: Khi bạn điều trị gà bằng thuốc [kháng sinh] trong một thời gian, thuốc không chỉ tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh mà cả vi khuẩn có ích nữa, và đó là những gì xảy ra trong trường hợp của bạn. Để gầy lại vi khuẩn đường tiêu hóa, bạn phải cho gà một muỗng kem trộn (cottage cheese) mỗi ngày trong một tuần [hoặc sữa chua, yogurt hay yakult].

CÂU HỎI 3: Một vài gà con của tôi chạy rông ngoài sân bắt đầu đi lệt bệt (stilt legged). Cần làm gì để chữa bệnh này?
TRẢ LỜI: Bạn không cung cấp đủ thông tin, nhưng triệu chứng đi lệt bệt ở gà con có thể do nhiễm một loại vi khuẩn có tên Pasteurella, hòa Sulfaquinoxaline vào nước uống trong ba ngày, rồi ngưng hai ngày, và hòa tiếp trong ba ngày nữa. Tình trạng mà bạn mô tả cũng có thể gây ra bởi triệu chứng thiếu Biotin [còn gọi là vitamin H], vì vậy sau khi điều trị xong, hòa một ít vitamin Biotin vào nước uống trong hai tuần.

Nếu tình trạng chỉ xảy ra ở một vài con, bạn có thể cho uống một viên Triple Sulfa vào buổi sáng và tối trong ba hay bốn ngày.

CÂU HỎI 4: Tôi có một con gà mái bị sưng ở vùng hậu môn, có dịch hôi tiết ra từ đó và bệt khô (crusty) ở bên ngoài. Tôi cần làm gì để điều trị bệnh này?
TRẢ LỜI: Tình trạng mà bạn mô tả gọi là rỉ hậu môn (vent gleet). Bệnh này gây ra bởi một loại nấm gọi là Thrush và thường kèm theo nhiễm khuẩn [bội nhiễm].

Trước hết, hòa ¼ muỗng trà Sulfate đồng vào một gallon [3.78 lít] nước uống trong năm ngày, đồng thời chích 1cc LA-200 vào ngực và bơm 1cc LA-200 vào sâu trong cổ họng trong năm ngày.

Sau khi điều trị bằng Sulfate đồng và LA-200. Hòa bột Agribon vào nước uống trong 10 ngày.

Như bạn có thể đã biết, bệnh rỉ hậu môn điều trị không hề dễ, nhưng quy trình ở trên sẽ làm được.

CÂU HỎI 5: Tôi nuôi bốn con gà mái trong một chuồng rộng, một con hay tất cả chúng đang ăn trứng. Tôi phải làm gì?
TRẢ LỜI: Tật ăn trứng phát sinh bởi việc thiếu vitamin C hay D hoặc cả hai. Hãy đặt một hộp vụn vỏ sò (Oyster Shell Grit) vào tất cả các chuồng giống, và bổ sung bột vitamin A, D & E vào nước uống 3 lần mỗi tuần.

Nếu chúng vẫn không chịu ngừng sau một vài tuần, hãy bắt chúng ra chỗ xe hơi của bạn, dùng bật lửa điện đốt bớt khoảng ¼ mỏ, rồi khi chúng mổ vào trứng thì sẽ bị đau và chúng sẽ ngừng [ăn trứng].

CÂU HỎI 6: Tôi đang tìm một ít viên than củi (charcoal), bạn có thể chỉ tôi chỗ mua?
TRẢ LỜI: Than củi có rất ít hoặc vô giá trị đối với khẩu phần của gà, bởi nó từng được chứng minh là hủy hoại một số lượng vitamin đáng kể. Than củi bám vào đường ruột và ngăn cản việc hấp thu vitamin qua đó vào máu. Tôi thấy chẳng ích lợi gì khi bổ sung than củi vào khẩu phần ăn.

CÂU HỎI 7: Tôi có thể hòa đồng thời vắc-xin, Amprol và vitamin vào nước uống?
TRẢ LỜI: Không, nếu bạn chuẩn bị hòa vắc-xin vào nước uống, hãy ngưng cho uống nước trong tối thiểu nửa ngày khiến chúng đủ khát để uống hết sạch sau vài giờ. Rồi hòa vitamin vào nước uống vào tuần sau để tăng cường sức đề kháng.

Hòa Amprol trong từ 3 đến 5 ngày mỗi tháng, rồi vitamin trong vài ngày sau đó.

CÂU HỎI 8: Một số gà của tôi bị viêm tai. Chữa nó như thế nào?
TRẢ LỜI: Viêm tai có thể là một trong ba nguyên nhân sau: ghẻ, vi khuẩn hay nấm (fungus).

Trước hết, tôi rửa sạch tai và nhỏ ba giọt thuốc trị ghẻ tai (Ear Mite Medicine) vào mỗi bên tai hàng ngày trong năm ngày.

Nếu việc này không có tác dụng, thì vấn đề có thể do nấm, vì vậy bạn phải nhỏ ba giọt thuốc trị ghẻ chó (Mange Medicine) vào tai trong 5 ngày hay cho đến khi hết hẳn.

Chích một cc LA-200 vào cơ ngực mỗi ngày trong năm ngày sẽ có tác dụng nếu nguyên nhân gây ra bởi vi khuẩn.

CÂU HỎI 9: Tôi có một chiến kê bị đâm và hiện giờ nó đang có một vết phù lớn giữa da và thịt, giống như bóng khí và đang phình to.
TRẢ LỜI: Vết phù giữa da và thịt gây ra bởi một loại vi khuẩn gọi là Clostridium. Loại kháng sinh được dùng để điều trị Clostridium là Bacitracin, bởi vì bạn chỉ có một con duy nhất bị triệu chứng này, nhồi đầy vài viên con nhộng rỗng bằng bột Bacitracin và cho uống một viên vào buổi sáng và một viên vào buổi tối cho đến khi chỗ phù tiêu hẳn.

Cũng tốt nếu chích vết phù để không khí thoát ra, làm thường xuyên nếu cần. Tôi sử dụng mũi kim tiêm cỡ lớn dành cho ngựa và gia súc, chỉ cần chích mũi kim vào và để khí thoát ra.

CÂU HỎI 10: Tôi có một đám gà con bị tật ngón vẹo (crooked toe). Chúng ngồi tỳ lên gối quá nhiều và ngón bị quặp vào.
TRẢ LỜI: Một khi ngón bị quặp vào phía trong thì chúng sẽ dành hầu hết thời gian để ngồi tỳ lên gối, đây là biểu hiện rõ ràng của chứng thiếu Riboflavin và cũng là vitamin B2, tôi có thể nói tràng giang đại hải rằng tại sao việc thiếu Riboflavin lại gây ra tình trạng này, nhưng chỉ cần nói ngắn gọn là hãy bổ sung vitamin loại tốt dành cho gia cầm vào nước uống của gà mái và gà con, việc này sẽ hạn chế được vấn đề.

Sản phẩm Salsbury Vitamins & Electrolytes rất giàu Riboflavin, hãy hòa hai muỗng trà trên mỗi gallon [3.78 lít] nước uống cho đến khi triệu chứng mất hẳn.

CÂU HỎI 11: Thời gian trước tôi có mua một trio [bộ tam] gà giống, một con mái đẻ trứng vỏ mềm kể từ khi tôi mua nó, tôi phải làm gì?
TRẢ LỜI: Vỏ trứng là can-xi; gà mái có xương chân rỗng nơi nó dự trữ đủ can-xi để đẻ năm hay sáu trứng, khi lượng can-xi này bị dùng hết, gà đẻ trứng vỏ mềm.

Vitamin D cần thiết cho việc hấp thụ can-xi một cách thích hợp. Vì vậy tôi đặt một khay vỏ sò trong tất cả các chuồng giống và tôi sẽ hòa bột vitamin A, D & E vào nước uống trong mùa sinh sản, hoặc bạn có thể chích ½ cc vitamin A & D sau mỗi ba tuần.

CÂU HỎI 12: Gà của tôi trở nên xanh xao và chết dần. Tôi kiểm tra chạc đậu vào ban đêm và thấy phủ đầy con bét (red mite).
TRẢ LỜI: Việc khống chế bét và rận là một chủ đề cực kỳ quan trọng. Bạn có biết rằng một con bét cái đẻ đến 120,000 trứng trong cuộc đời của nó?

Bạn có biết rằng bét có thể ngủ lâu đến sáu tháng mà không cần ăn uống gì? Do đó rất dễ để thấy rằng việc giữ cho gà không bị nhiễm bét và rận là một cuộc chiến trường kỳ.

Vẹt và những loài chim hoang dã khác cũng liên tục rũ rận và bét rơi vãi khắp nơi trong sân gà.

Hãy còn một số loại thuốc diệt côn trùng tốt mà chính quyền chưa thể loại bỏ hẳn khỏi thị trường. Những loại tốt nhất là Malathion, Seven và Lindane. Hòa bốn muỗng canh vào mỗi gallon [3.78 lít] nước hay dầu diesel và xịt toàn bộ lồng.

Riêng với gà, hòa hai muỗng canh vào bình xịt dung tích một pint [0.47 lít] và xịt toàn thân gà. Hay bôi một ít Black Leaf 40 lên đít, dưới hai cánh và dưới lông bờm. Chỉ dùng thật ít chất này.

CÂU HỎI 13: Tôi cắt mồng cho 12 con gà tơ và 8 con trong số chúng bị chết. Tôi nghĩ chúng mất quá nhiều máu và chảy máu đến chết.
TRẢ LỜI: Có ba khả năng gây ra tử vong khi cắt mồng.

Đầu tiên là thiếu vitamin K, cho uống một viên vitamin K mỗi ngày trong 5 ngày trước khi tỉa mồng.

Thứ nhì là bị nhiễm Mycotoxin. Điều này có nghĩa rằng gà bị bệnh gây ra bởi một loại nấm hay mốc (mold) vốn có thể tồn tại trong thức ăn.

Thứ ba là nhiễm tụ cầu khuẩn (Staph hay Staphylococcus) vì kéo bẩn. Để hạn chế nguyên nhân này, hãy nung kéo cho thật nóng rồi cắt mồng ngay lập tức. Việc này sẽ diệt vi khuẩn và cũng đốt vết thương.

CÂU HỎI 14: Có nhất thiết phải chủng ngừa giun tim (heartworm) cho bầy gà của tôi?
TRẢ LỜI: Câu trả lời là không, bởi giun tim chỉ là vấn đề đối với chó.

Thuốc chích IVOMEC loại mới sẽ tiêu diệt hầu hết các loại giun ở cầm thú ngoại trừ sán (tapeworm). Sán có hệ thần kinh hoàn toàn khác biệt so với các loài giun khác, do đó IVOMEC không thể diệt được chúng.

Viên Salsbury Wormal là loại thuốc tẩy duy nhất được FDA [Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ] chấp nhận dùng để diệt sán.

CÂU HỎI 15: Những con trống và mái tơ của tôi bước đi khó nhọc (stiff) và một số bắt đầu run chân, chúng bị sút cân, ngực tóp. Hàng xóm của tôi bảo rằng đây là bệnh liệt đồng [Range Paralysis, tên gọi phổ biến hơn là bệnh Marek].
TRẢ LỜI: Điều đầu tiên mà tôi sẽ làm là giết ngay những con có những triệu chứng này, mổ và móc lấy ruột. Banh ruột ra và kiểm tra kỹ lưỡng dọc lên trên.

Bảy mươi lăm phần trăm trường hợp bạn sẽ thấy ruột có một loại giun dẹp (flat worm) với các đốt (segment) phân bố dọc theo chiều dài thân, chúng chính là sán (tapeworm).

Điều kế tiếp mà người này sẽ nói đó là ông tẩy giun một cách thường xuyên bằng cách hòa Piperazine vào nước uống. Tôi từng nói điều này rồi và xin lặp lại ở đây – KHÔNG CÓ THỨ GÌ HÒA VÀO NƯỚC UỐNG MÀ CÓ THỂ TẨY ĐƯỢC SÁN!!!

Piperazine chỉ tẩy được mỗi giun đũa (Roundworm) và điều đó được ghi ngay trên nhãn.

CÂU HỎI 16: Gà của tôi bị mắc bệnh cảm lạnh (cold) hơn ba tháng qua và tôi không thể chữa trị cho chúng. Tôi từng cho uống cả đống chai Sulmet và cả Terramycin nữa nhưng dường như chúng vẫn chẳng cải thiện được gì.
TRẢ LỜI: Để tôi nói một điều vốn cực kỳ quan trọng – NẾU BẠN KHÔNG THẤY TÌNH HÌNH ĐƯỢC CẢI THIỆN ĐÁNG KỂ SAU TỪ BA ĐẾN NĂM NGÀY, THÌ BẠN ĐANG SỬ DỤNG SAI THUỐC!!!

Một điều nữa cần nhớ đó là gà có thể nạp một liều kháng sinh mạnh thông qua nước uống [dạng dung dịch] hay thuốc viên, vậy nên đừng ngại nhân đôi liều lượng chỉ định nếu gà bệnh thực sự nặng.

Nhưng thuốc chích lại là vấn đề khác. Hai hay ba cc Penicillin hay Combiotic sẽ giết chết hầu hết gà, vì vậy khi chích Combiotic, ½ cc là vừa đủ. Chỉ nên chích 3cc Terramycin.

CÂU HỎI 17: Gà của tôi dường như bị giòn xương (brittle bone) bởi chúng rất dễ bị gãy chân và cựa cũng bong ra một cách dễ dàng. Có phải vì tôi cho chúng ăn gì đó?
TRẢ LỜI: Vấn đề nằm ở chỗ bạn đã KHÔNG cho chúng ăn gì đó. Can-xi là thứ bắt buộc để xương và cựa cứng cáp. Tuy nhiên, gà không thể sử dụng can-xi trừ phi cơ thể được cung cấp đầy đủ vitamin D. Vỏ sò chứa can-xi mà cơ thể cần, vì vậy hãy đặt một hộp vụn vỏ sò (Oyster Shell Grit) vào mỗi chuồng.

Cũng chích ½ cc vitamin A, D & E mỗi ba tuần hay hòa bột vitamin A, D & E vào nước uống hai lần mỗi tuần.

CÂU HỎI 18: Điều gì khiến gà mái bắt đầu đẻ trứng và bao lâu nó sẽ đẻ?
TRẢ LỜI: Gà mái bắt đầu đẻ khi ngày kéo dài hơn bởi ánh sáng kích thích tuyến yên (pituitary gland) gửi tín hiệu đến buồng trứng để phóng thích lòng đỏ vào ống dẫn trứng.

Nếu bạn để trứng trong tổ, nó sẽ đẻ khoảng 12 đến 15 trứng và bắt đầu ấp (setting). Tuy nhiên, nếu bạn để một vài quả trứng plastic vào và lấy trứng thật ra ngay khi nó vừa đẻ thì nó sẽ đẻ hoài trong nhiều tháng!

CÂU HỎI 19: Đâu là nhiệt độ thấp nhất mà trứng có thể chịu đựng mà vẫn nở?
TRẢ LỜI: Nhiệt độ phù hợp để trữ trứng là từ 55 đến 60°F [12.8 – 15.6°C]. KHÔNG ĐƯỢC bỏ trứng trong tủ lạnh và KHÔNG ĐƯỢC để đóng băng.

Trứng càng được trữ lâu thì khả năng nở càng thấp. Không nên trữ trứng quá bảy ngày, tuy nhiên, trứng có thể giữ lâu hơn nếu bạn bọc từng trái trong bịch plastic chẳng hạn như Saran Wrap [tức “màng co” dùng để bọc thức ăn, nghe nói vẫn trao đổi khí, để chắc ăn có thể dùng “túi thở”], và trữ ở 55°F [12.8°C] thì chúng có thể sẽ ổn trong từ hai đến ba tuần.

CÂU HỎI 20: Tôi chỉ nuôi từ 40 đến 50 con gà và dường như quá tốn kém khi mua gói vắc-xin đậu gà (Pox Vaccine) với 500 liều. Họ có sản xuất số lượng nhỏ không?
TRẢ LỜI: Nếu nhà sản xuất được làm theo ý mình thì tất cả vắc-xin sẽ được sản xuất với gói 10,000 liều và nguyên nhân đó là vì giá thành vắc-xin nằm cả ở bao bì chứ không chỉ riêng vắc-xin; tuy nhiên, bạn có thể chia đôi gói vắc-xin và trữ một nửa để dùng sau.

Cẩn trọng dùng bình chứa thanh trùng (sterile) để trộn vắc-xin. Bạn phải đun sôi bình chứa trong 20 phút [để nguội], rồi bỏ ½ bột và ½ dịch pha vào bình chứa thủy tinh [có lẽ dùng loại nồi thủy tinh cỡ nhỏ là phù hợp]. Bỏ phần chưa trộn về lại tủ lạnh.

Một khi bạn trộn xong vắc-xin, nó phải được dùng hết trong vòng vài giờ. Quy trình này có thể áp dụng với hầu hết loại vắc-xin, nhớ thanh trùng tất cả các dụng cụ của bạn.


Vemedim (300x120) Dưới tiêu đề bài viết
Kết nối với chúng tôi