Mới cập nhật
Thứ ba, 29/08/2017 | 10:28 Chia sẻ trên Gian nan hành trình loại bỏ kháng sinh trên zozoha Chia sẻ trên Gian nan hành trình loại bỏ kháng sinh trên zozoha Chia sẻ trên Gian nan hành trình loại bỏ kháng sinh trên zozoha

Gian nan hành trình loại bỏ kháng sinh

(Thế Giới Gia Cầm) - Sản xuất lương thực là mục tiêu và thách thức quan trọng khi dân số toàn cầu tăng cao. Nhiều chiến lược phát triển ngành đã được áp dụng nhằm tăng sản lượng, tối đa lợi nhuận bằng các loại kháng sinh nhưng cái giá phải trả quá đắt!

Khởi đầu với kháng sinh

hành trình loại bỏ kháng sinh
80% kháng sinh được sử dụng trên vật nuôi tại các trang trại

Trong ngành nông nghiệp hiện đại, kháng sinh được sử dụng thường xuyên như chất kích thích tăng trưởng qua đường thức ăn của vật nuôi. Hậu quả, việc sử dụng tràn lan các loại kháng sinh tăng trưởng (AGPs) đã dẫn đến sự kháng thuốc. Kháng thuốc từng xuất hiện chưa rõ nét vào cuối những năm 1940 sau những báo cáo ghi nhận về tồn dư kháng sinh trong ngành chăn nuôi heo và gia cầm. Kháng sinh, như streptomycin hoặc sulphasuccidine đều góp phần làm tăng hiệu quả sử dụng thức ăn, tăng trưởng và làm giảm tỷ lệ chết ở vật nuôi. Tác động quan trọng nhất của AGPs được ghi nhận thời đó là giảm hoạt động trao đổi chất của vi khuẩn trong hệ thống tiêu hóa và giúp vật nuôi tránh được các bệnh viêm nhiễm cận lâm sàng.

Tuy nhiên, những lợi ích của AGPs luôn đi kèm hậu quả. Thực tế, vào những năm 1950, chỉ vài năm sau khi ngành thú y khám phá ra hiệu quả kích thích tăng trưởng của kháng sinh, báo cáo đầu tiên về kháng kháng sinh đã được ghi nhận trong ngành thực phẩm. Hiện, tỷ lệ kháng thuốc gia tăng trên phạm vi toàn cầu và nên các loại thuốc kháng sinh trở nên kém hiệu quả hơn hoặc thậm chí không có tác dụng với cả vật nuôi và con người.

Thoát khỏi AGPs

Ngay từ thập kỷ trước, nhiều quốc gia đã nhận thức sâu sắc mối nguy hại AMR và đề ra chiến lược ngăn chặn sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi nhằm bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng bằng các sản phẩm an toàn trong toàn chuỗi thực phẩm. Ðiển hình, năm 2006, châu Âu lần đầu tiên ban hành lệnh cấm sử dụng kháng sinh AGPs trong thức ăn cho vật nuôi vì rủi ro kháng thuốc. Hiện nay, lệnh cấm này đang dần tạo hiệu ứng tích cực tới nhiều quốc gia khác trên thế giới, như Mỹ cũng đã ban hành lệnh hạn chế sử dụng kháng sinh tăng trưởng tới năm 2017. Nhưng tới nay, vẫn chưa có một giải pháp phù hợp nào có thể ngăn chặn triệt để vấn nạn sử dụng kháng sinh tràn lan.

Theo một báo cáo của OECD, vào năm 2015, theo những nghiên cứu về tổn hại kinh tế trong chăn nuôi heo có liên quan đến AGPs tại Ðan Mạch, nơi đã cấm sử dụng AGPs nuôi heo vỗ béo vào năm 1998, thì chi phí trong chăn nuôi heo đã tăng gần 1% và giá thịt heo tại Ðan Mạch đã biến đổi trong những năm sau lệnh cấm. Ở những quốc gia áp dụng hệ thống chăn nuôi hiện đại theo tiêu chuẩn vệ sinh cao nhất sẽ nhận thấy sản lượng thịt có sụt giảm.

Ðiều này đặt ra câu hỏi là sử dụng cái gì để thay thế AGPs? Theo TS Stefan Hirtenlehner, Công ty Delacon thì hướng tiếp cận khả quan nhất chính là kết hợp nhiều chiến lược khác nhau để tìm ra một “vũ khí duy nhất” đơn giản nhưng hiệu quả. Vũ khí này thể hiện trước tiên ở sự cải thiện kỹ năng quản lý chăn nuôi và tiêu chuẩn an toàn vệ sinh cao nhất, đây là tiền đề để tối đa lợi nhuận cho trại nuôi cùng sự trợ giúp của các phụ gia dinh dưỡng.

Giải pháp tự nhiên và an toàn

Các nghiên cứu về giải pháp thay thế kháng sinh như phụ gia chiết xuất thực vật (phytogenic) đã trở nên phổ biến nhằm phát triển một loại phụ gia có khả năng thay thế bền vững các loại kháng sinh dùng trong thức ăn chăn nuôi theo đúng nhu cầu của người tiêu dùng và yêu cầu pháp lý. Khi đặt chân sang một ngành chăn nuôi không kháng sinh, các chuyên gia dinh dưỡng, bác sĩ thu ý và người chăn nuôi thường xuyên phải duy trì một chế độ dinh dưỡng gồm các phụ gia có nguồn gốc thực vật nhằm hỗ trợ sức khỏe đường ruột cho vật nuôi. Tính đa tác động của phytogenic có thể tối ưu hóa khả năng hấp thu dinh dưỡng và hỗ trợ sức khỏe đường ruột cho vật nuôi.

Nhìn chung, phụ gia thức ăn chiết xuất thực vật có thể được chế theo dạng bột hoặc chất lỏng để dễ phối trộn với thức ăn tổng hợp cho nhiều loại vật nuôi khác nhau. Do có nguồn gốc thực vật nên phytogenic được đánh giá là sản phẩm thiên nhiên và an toàn. Hiện nay, có nhiều công ty đang tập trung nghiên cứu để cho ra các dòng sản phẩm phytogenic hiệu quả như Biomin hay Delacon. Tuy nhiên, trên chặng đường loại bỏ AGPs, một loại phụ gia thức ăn “có sức mạnh” vẫn chưa đủ, mà còn cần kết hợp kỹ năng quản lý trang trại, đi kèm những tiêu chuẩn cao nhất về vệ sinh.

* Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, 80% kháng sinh trên thị trường Mỹ là kháng sinh gia cầm hoặc hoặc chăn nuôi khác. Năm 2013, tình trạng kháng thuốc tại Mỹ đã khiến 2.049.400 người lâm trọng bệnh, trong đó có 23.000 ca tử vong do kháng thuốc.
* Tổng cục Thương mại và Nông nghiệp thuộc OECD dự báo, tỷ lệ sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi sẽ tăng 67% từ giữa 2010 - 2030, đạt 105.600 tấn/năm.  
* Theo OIE, 35 nước trên thế giới đã ban hành lệnh cấm sử dụng kháng sinh tăng trưởng và 35 quốc gia đã có quy định về việc chỉ sử dụng kháng sinh theo đơn chỉ dẫn của bác sĩ thú y.

Tuấn Minh  

(Tổng hợp)


Vemedim (300x120) Dưới tiêu đề bài viết
Kết nối với chúng tôi